صنعت ساختمانسازی در سالهای اخیر بهویژه در حوزه درب و پنجره، با تغییرات بنیادینی مواجه شده است. افزایش هزینههای انرژی، سختگیرانهتر شدن مقررات ملی ساختمان و بالا رفتن سطح آگاهی مصرفکنندگان باعث شده است که دیگر پنجره صرفاً یک عنصر ظاهری نباشد، بلکه بهعنوان یک جزء فنی و عملکردی در پوسته ساختمان شناخته شود. در این میان، پنجرههای آلومینیومی ترمال بریک بهعنوان یکی از پیشرفتهترین و کارآمدترین سیستمهای پنجرهای، جایگاه ویژهای در پروژههای ساختمانی پیدا کردهاند.
اما آنچه کیفیت واقعی یک پنجره ترمال بریک را مشخص میکند، فقط نوع پروفیل یا برند یراقآلات نیست؛ بلکه جزئیات مونتاژ، نحوه اتصال گوشهها و استفاده صحیح از چسب ترمال بریک نقش کلیدی و تعیینکنندهای در عملکرد نهایی پنجره دارند. چسب ترمال بریک شاید در نگاه اول یک ماده مصرفی ساده به نظر برسد، اما در واقع یکی از ارکان اصلی آببندی، درزبندی و دوام پنجره آلومینیومی محسوب میشود.
پنجرههای آلومینیومی ترمال بریک
آلومینیوم بهطور ذاتی فلزی با رسانایی حرارتی بالا است. این ویژگی اگرچه در بسیاری از کاربردهای صنعتی یک مزیت محسوب میشود، اما در صنعت درب و پنجره یک ضعف جدی به شمار میرود. پنجرههای آلومینیومی قدیمی، بدون سیستم ترمال بریک، عملاً پلی برای انتقال سرما و گرما بین فضای داخل و خارج ساختمان بودند.
مفهوم ترمال بریک و نقش آن در عایقسازی
سیستم ترمال بریک با ایجاد یک شکست حرارتی بین پروفیل داخلی و خارجی، این مشکل را برطرف میکند. این شکست معمولاً بهوسیله تیغههای پلیآمید یا مواد عایق مشابه ایجاد میشود که اجازه انتقال مستقیم حرارت را نمیدهند. نتیجه این ساختار:
- کاهش محسوس اتلاف انرژی
- افزایش راندمان سیستمهای گرمایشی و سرمایشی
- ایجاد شرایط آسایش حرارتی برای ساکنین
اما باید توجه داشت که عملکرد ترمال بریک فقط به مقطع پروفیل محدود نمیشود. اگر گوشههای پنجره بهدرستی مونتاژ نشوند یا درزهای داخلی بهخوبی آببندی نگردند، تمام مزیت ترمال بریک عملاً خنثی خواهد شد.
اهمیت آببندی و درزبندی در پنجرههای ترمال بریک
یکی از اصلیترین دلایل انتخاب پنجرههای ترمال بریک، آببندی و درزبندی مطلوب آنهاست. نفوذ آب باران، رطوبت و جریان هوا از محل گوشهها و اتصالات، از شایعترین مشکلات پنجرههای بیکیفیت یا غیراستاندارد است.
در پنجرههای آلومینیومی، گوشهها حساسترین نقاط محسوب میشوند؛ چراکه محل تلاقی دو پروفیل هستند و اگر اتصال آنها بهصورت کامل و یکپارچه انجام نشود، بهراحتی به نقطه نفوذ آب و هوا تبدیل میشوند. اینجاست که چسب ترمال بریک نقشی حیاتی پیدا میکند و بهعنوان مکمل اتصال مکانیکی، وظیفه درزبندی داخلی را بر عهده میگیرد.
فرآیند اتصال گوشههای پنجره آلومینیومی ترمال بریک
اتصال گوشهها در پنجرههای آلومینیومی ترمال بریک، یک فرآیند کاملاً فنی و چندمرحلهای است که دقت در اجرای هر مرحله، مستقیماً بر کیفیت نهایی پنجره تأثیر میگذارد.
برشکاری پروفیل؛ نقطه شروع یک اتصال دقیق
پس از انتخاب و آمادهسازی پروفیلهای آلومینیومی، مرحله برشکاری انجام میشود. این برشها باید کاملاً دقیق، با زاویه صحیح (معمولاً ۴۵ درجه) و بدون پلیسه باشند. هرگونه خطا در برش، در مرحله مونتاژ گوشهها خود را نشان خواهد داد.
استفاده از کرنرجوینت و فیکسرهای پانچی بدون دکمه
برای اتصال گوشهها، از کرنرجوینتها یا فیکسرهای پانچی بدون دکمه استفاده میشود. این قطعات فلزی در داخل شیار پروفیل قرار میگیرند و وظیفه آنها ایجاد یک اتصال مکانیکی قوی بین دو پروفیل است. تفاوت فیکسرهای پانچی بدون دکمه در این است که اتصال نهایی آنها توسط دستگاه پرس پانچ هیدرولیک انجام میشود و نیازی به پیچ یا دکمه مکانیکی ندارند.
دوخت گوشهها با دستگاه پرس پانچ هیدرولیک
پس از قرارگیری فیکسرها، گوشههای پنجره وارد دستگاه پرس پانچ میشوند. این دستگاه با اعمال فشار بسیار بالا، پروفیلها را به فیکسر قفل کرده و گوشهها را بهصورت دائمی میدوزد. این اتصال از نظر مکانیکی بسیار مستحکم است، اما همانطور که اشاره شد، بهتنهایی پاسخگوی نیازهای عایقبندی نیست.
چرا استفاده از چسب ترمال بریک در این مرحله ضروری است؟
چسب ترمال بریک دقیقاً در همین نقطه وارد فرآیند میشود؛ یعنی قبل از قرار دادن فیکسرهای پانچی و انجام عملیات پانچ. فضای داخلی گوشههای پروفیل، حتی در دقیقترین برشها، دارای ریزفضاهایی است که اگر پر نشوند، مسیر نفوذ آب و هوا خواهند بود.
چسب ترمال بریک با پر کردن این فضاها:
- مانع عبور رطوبت و هوا میشود
- اتصال گوشهها را یکپارچه میکند
- تنشهای ناشی از انبساط و انقباض حرارتی را جذب میکند
در واقع، چسب ترمال بریک نقش آببند، درزبند و تقویتکننده اتصال را بهصورت همزمان ایفا میکند.
نحوه صحیح و اصولی استفاده از چسب ترمال بریک
چسبهای ترمال بریک معمولاً در تیوبهای ۲۵۰ میلیلیتری و ۶۰۰ میلیلیتری تولید و عرضه میشوند. انتخاب حجم تیوب، بسته به تیراژ تولید و سرعت خط مونتاژ انجام میشود.
استفاده از گان یا تفنگ مخصوص چسبکاری
برای اعمال چسب، تیوب داخل گان مخصوص چسبکاری قرار میگیرد. این ابزار امکان کنترل میزان خروج چسب و اعمال یکنواخت آن را فراهم میکند. اپراتور باید چسب را بهگونهای تزریق کند که:
- تمام سطح داخلی گوشه پوشش داده شود
- چسب نه بیش از حد کم باشد و نه آنقدر زیاد که هدررفت بالا ایجاد کند
آغشته کردن فیکسرهای پانچی به چسب
پس از اعمال چسب در داخل پروفیل، فیکسرهای پانچی نیز به مقدار مناسبی به چسب ترمال بریک آغشته میشوند. این کار باعث میشود که هنگام قرارگیری فیکسر داخل پروفیل، چسب به تمام نقاط تماس نفوذ کند.
اتصال موقت و سپس اتصال دائمی
در این مرحله، گوشهها بهصورت موقت مونتاژ میشوند. اتصال نهایی و دائمی زمانی انجام میگیرد که گوشهها وارد دستگاه پانچ شده و تحت فشار بالا دوخت شوند. فشار دستگاه باعث میشود بخشی از چسب اضافی از گوشهها به بیرون رانده شود که این موضوع نشانه پرشدن کامل فضای داخلی اتصال است.
انواع چسب ترمال بریک مورد استفاده در صنعت درب و پنجره
چسبهای مورد استفاده در مونتاژ پنجرههای آلومینیومی ترمال بریک، بسته به فرمولاسیون، خواص مکانیکی و شرایط کاربرد، به چند دسته تقسیم میشوند.
چسب پلییورتان؛ انتخاب اول بسیاری از تولیدکنندگان
چسبهای پلییورتان بهدلیل چسبندگی بسیار بالا به فلز آلومینیوم، انعطافپذیری مناسب و مقاومت عالی در برابر رطوبت، یکی از رایجترین گزینهها در این صنعت هستند. این چسبها پس از خشک شدن، خاصیت الاستیک خود را حفظ میکنند و در برابر تنشهای حرارتی عملکرد مطلوبی دارند.
چسب مونتاژکیت
چسبهای مونتاژکیت بیشتر در خطوط تولیدی که نیاز به زمان گیرایش کنترلشده دارند استفاده میشوند. این چسبها امکان تنظیم سرعت مونتاژ را فراهم میکنند و در پروژههایی با تیراژ بالا کاربرد دارند.
چسبهای تخصصی ترمال بریک
این گروه از چسبها بهطور خاص برای پنجرههای ترمال بریک طراحی شدهاند و معمولاً توسط تولیدکنندگان معتبر سیستمهای پنجره توصیه میشوند. سازگاری با استانداردهای صنعت، پایداری بلندمدت و عملکرد یکنواخت از ویژگیهای اصلی آنهاست.
الزامات استانداردی و مقررات صنعت درب و پنجره
بر اساس استانداردها و دستورالعملهای فنی صنعت درب و پنجره: استفاده از چسب در مونتاژ پنجرههای آلومینیومی ترمال بریک الزامی است. پنجرهای که بدون چسب ترمال بریک تولید شود:
- از نظر فنی یک محصول ناقص محسوب میشود
- نمیتواند الزامات آببندی و هوابندی را تأمین کند
- در آزمونهای کیفی مردود خواهد شد
به همین دلیل، تولید پنجره بدون چسب ترمال بریک، حتی اگر از بهترین پروفیل و یراقآلات استفاده شده باشد، از نظر استانداردی قابل قبول نیست.
مزایا و معایب استفاده از چسب ترمال بریک در تولید پنجره
مزایای استفاده از چسب ترمال بریک
استفاده از چسب ترمال بریک مزایای متعددی دارد که مهمترین آنها عبارتاند از:
- افزایش چشمگیر کیفیت آببندی و درزبندی
- استحکام بالاتر اتصال گوشهها
- جلوگیری از جدایش و لقشدگی گوشهها در طول زمان
- افزایش طول عمر مفید پنجره
- انطباق کامل با استانداردها و مقررات فنی
معایب استفاده از چسب ترمال بریک
در کنار مزایا، استفاده از چسب ترمال بریک معایبی نیز دارد که البته در برابر مزایا قابل چشمپوشی هستند:
- افزایش نسبی هزینه تمامشده پنجره
- زمانبر بودن فرآیند تولید نسبت به مونتاژ بدون چسب
- نیاز به نیروی کار ماهر و آموزشدیده
چگونه تشخیص دهیم در پنجره آلومینیومی از چسب ترمال بریک استفاده شده است؟
یکی از دغدغههای خریداران و حتی مجریان پروژهها، تشخیص این موضوع است که آیا در پنجره آلومینیومی مونتاژ شده، واقعاً از چسب ترمال بریک استفاده شده یا خیر.
بررسی ظاهری گوشهها
سادهترین و کاربردیترین روش، مشاهده گوشههای پنجره است. در پنجرههایی که چسب ترمال بریک بهدرستی استفاده شده باشد، معمولاً مقدار کمی چسب خشکشده در محل اتصال گوشهها دیده میشود. این بیرونزدگی نتیجه فشار بالای دستگاه پانچ است و نشانه اجرای صحیح فرآیند مونتاژ محسوب میشود.
استحکام و یکپارچگی اتصال
گوشههای پنجرهای که با چسب ترمال بریک مونتاژ شدهاند، کاملاً یکپارچه و بدون لقی هستند. عدم وجود درز باز یا شکاف در گوشهها، یکی دیگر از نشانههای استفاده از چسب است.
نقش حیاطی چسب ترمال بریک
چسب ترمال بریک شاید در مقایسه با پروفیل و شیشه، کمتر به چشم بیاید، اما در عمل نقشی حیاتی در کیفیت، دوام و عملکرد پنجرههای آلومینیومی ترمال بریک ایفا میکند. حذف این عنصر، بهمعنای حذف بخش مهمی از کارایی پنجره است.
در دنیای امروز که استانداردها حرف اول را میزنند، تولید پنجره آلومینیومی بدون چسب ترمال بریک نهتنها یک ضعف فنی، بلکه یک ایراد اساسی محسوب میشود. بنابراین، چسب ترمال بریک را باید جزئی کوچک با تأثیری بزرگ دانست؛ جزئی که حرفهایهای این صنعت هرگز آن را نادیده نمیگیرند.
پایگاه خبری تحلیلی آلوکیما به عنوان مرجع خبری در حوزه تخصصی صنعت درب و پنجره در ایران می باشد که با انتشار مقالات مربوط به استانداردها و الزامات ساخت درب و پنجره می پردازد و در این مقاله به ارائه گزارش تخصصی در مورد چسب مورد استفاده در مونتاژ پنجره های آلومینیوم ترمال بریک پرداخته و با توضیح نکات فنی و عملی در این زمینه سعی در آگاهی دادن به جامعه مخاطبان و تولید کنندگان صنعت پنجره شده است.
